Rocznice i święta

10.06.2017

60. rocznica śmierci Szaloma Asza

Sholem Asch
fot. Library of Congress Prints and Photographs Division, New York World-Telegram and the Sun Newspaper Photograph Collection

ASZ SZALOM - pisarz tworzący w jidysz - urodził się w Kutnie, 1 listopada 1880 roku, zmarł w Londynie 10 lipca 1957 roku. W utworach przedstawiał życie Żydów w przeszłości (m.in. fascynował się początkami chrześcijaństwa) i współczesności.


Otrzymał tradycyjną edukację religijną, lecz wkrótce zyskał opinię heretyka i odszedł z domu. 1900 w Warszawie zadebiutował opowiadaniem Mojszełe; wszedł do literackiego salonu Icchaka L. Pereca, gdzie zyskał uznanie. Od 1914 poza krajem, przeważnie w USA, od 1954 w Izraelu. Po 1918 jako przedstawiciel Jointu brał udział w akcji pomocy dla żyd. ofiar wojny i rewolucji. Zaprzyjaźniony z twórcami polskimi (m.in. ze S. Żeromskim i St. Witkiewiczem), z którymi spotykał się m.in. w Kazimierzu Dolnym („dla mnie Wisła szumi po żydowsku"), znajdował się pod wpływem I. L. Pereca. Utwory jego (powieści, opowiadania, sztuki teatralne) przełożono na wiele języków, w tym na polski, m.in.: Dos sztetł (Miasteczko 1905; wyd. polskie 1911), trylogia Farn mabul (Przed potopem 1929-31, wyd. polskie 1930-31), Der man fun Naceret (Mąż z Nazaretu 1939, wyd. polskie 1990), Di kiszufmacherin fun Kastilien (Czarodziejka z Kastylii 1926, wyd. polskie 1993).

Jerzy Tomaszewski

Więcej o postaci Szaloma Asza przeczytacie w portalu Wirtualny Sztetl >>

10.07.2017