Fot. Muzeum Historii Żydów Polskich

Nasze portale

Wirtualny Sztetl
 

Wirtualny Sztetl to portal internetowy dokumentujący historię społeczności żydowskich w Europie Środkowej i Wschodniej, który odwiedza rocznie milion użytkowników z całego świata.

Na stronie gromadzimy informacje na temat przeszło 1900 miast i miasteczek zlokalizowanych w historycznych granicach Rzeczypospolitej, czyli na terytoriach obecnej Polski, Litwy, Białorusi, Ukrainy, Łotwy, Estonii, Rosji i Mołdawii. Przybliżamy historię danej społeczności żydowskiej od momentu pierwszego osadnictwa po Zagładę, a w przypadku dużych miast – po czasy nam współczesne. Artykuły uzupełniają mapy, ikonografia, hasła biograficzne i słownikowe oraz opracowania encyklopedyczne z zakresu życia społecznego Żydów: religii, tradycji, edukacji, gospodarki, kultury.

Od 2017 roku na portalu udostępniamy również wywiady historii mówionej i rekordy genealogiczne. Sukcesywnie publikujemy bogate w informacje statystyczne bazy danych oraz nową dokumentację fotograficzną zabytków żydowskich (synagogi, cmentarze) i miejsc pamięci. Strona dostępna jest w czterech wersjach językowych: polskiej, angielskiej, hebrajskiej i niemieckiej. Wirtualny Sztetl istnieje od 2009 roku, rozwijany zarówno przez społeczność internetową – 20 000 zarejestrowanych użytkowników – jak i profesjonalnych historyków, redaktorów i wydawców. 

Przed II wojną światową skupiska oznaczonych mezuzami domów, sklepów, szkół i synagog przez pracowity tydzień rozbrzmiewały gwarem jidysz, który w piątek wieczorem cichł, gdy zaludniająca je społeczność rozpoczynała świętowanie szabatu. Prowadząc Wirtualny Sztetl, chcemy oddać hołd tysiącom żydowskich miasteczek na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej.

www.sztetl.org.pl, kontakt: sztetl@polin.pl

„Polscy Sprawiedliwi – przywracanie pamięci
 

„Polscy Sprawiedliwi – Przywracanie pamięci” to projekt dedykowany tym, którzy ratowali Żydów w czasie Zagłady. „Kto ratuje jedno życie, ratuje cały świat”, głosi sentencja z Talmudu. Sprawiedliwi podjęli ryzyko, by przeciwstawić się złu. W tym sensie ocalili nas i nasze człowieczeństwo. Fundamentem polsko-angielskiego portalu jest kolekcja historii pomocy, obejmująca kilkaset opracowań. Teksty uzupełnione są o zdjęcia, dokumenty, fragmenty wywiadów audio oraz skróty nagrań filmowych. Wywiady ze świadkami historii – ratującymi, ocalałymi i świadkami pomocy – prowadzą przeszkoleni badacze. Działamy edukacyjne i społeczne – szkolimy nauczycieli i edukatorów, organizujemy panele dyskusyjne, przygotowujemy wydawnictwa. Zachęcamy do korzystania z przygotowanych przez nas materiałów takich jak scenariusze lekcji, świadectwa filmowe, wirtualna wystawa i pamiątkowe albumy o polskich Sprawiedliwych.

www.sprawiedliwi.org.pl

Centralna baza judaików
 

Centralna Baza Judaików (judaika.polin.pl) to internetowa baza danych o zabytkach i dokumentach związanych z kulturą żydowską rozproszonych w Polsce i na świecie. Muzeum POLIN udostępnia w niej opisy i fotografie ponad 5200 judaików z 11 instytucji. 

Baza ma charakter otwarty, dlatego zapraszamy kolejnych partnerów do kontaktu: judaika@polin.pl

Centralna Baza Judaików posiada wiele wygodnych dla użytkowników funkcji, jak możliwość przeglądania obiektów w wyższej rozdzielczości czy pobierania grafik. Dostępna jest także na urządzeniach mobilnych niezależnie od rodzaju urządzenia. Praca nad bazą rozpoczęła się w 2011 roku. W pierwszej kolejności zdigitalizowaliśmy wybrane obiekty ze zbiorów własnych Muzeum POLIN oraz zbiorów Żydowskiego Instytutu Historycznego.

  • Poniżej lista kolekcji kolejnych muzeów i instytucji, które zaprosiliśmy do współpracy:
  • Muzeum Regionalne w Łęcznej, oddział Muzeum Lubelskiego,
  • Muzeum Historyczno-Archeologiczne w Ostrowcu Świętokrzyskim,
  • Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie,
  • Muzeum Niepodległości w Warszawie,
  • Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny w Polsce
  • Muzeum Kresów w Lubaczowie
  • Muzeum Pojezierza Łęczyńsko-Włodawskiego we Włodawie
  • Muzeum- Zamek w Łańcucie
  • Muzeum w Sosnowcu – Pałac Schoena

Projekt został sfinansowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, w ramach Programu Wieloletniego Kultura+, którego operatorem jest Narodowy Instytut Audiowizualny.

judaika.polin.pl

Żydowska Warszawa
 

Żydowska Warszawa to multimedialny przewodnik on-line, pokazujący polską stolicę przez pryzmat historii jej żydowskich mieszkańców.

Można ją odkrywać na wiele sposobów – podążyć tropem bohaterów komiksów, przespacerować się po mieście z Januszem Korczakiem lub pozwolić, by przedstawiona w formie bloga wędrówka po współczesnej Warszawie zmieniła się w prawdziwą podróż w czasie.

Platforma składa się z trzech głównych części, z których mogą korzystać wszyscy zainteresowani.

Gimnazjalistom szczególnie polecamy dział „Śladami Janusza Korczaka”, gdzie jesteśmy prowadzeni przez miasto dwiema trasami żydowskiego pedagoga i lekarza.

Licealistów zachęcamy do zapoznania się z multimedialnym komiksem „Historie i kreski”, który przedstawia losy dziewięciu bohaterów w autorskiej interpretacji Moniki Powalisz i Jacka Michalskiego.

Dla nauczycieli przygotowaliśmy propozycje scenariuszy zajęć lekcyjnych na kanwie komiksowych opowieści.

Dorosłym odbiorcom polecamy część „Przeszłość i teraźniejszość”. Dzięki niej, wędrując od Wisły poprzez Tłomackie, Nalewki, Grzybów, Senatorską i plac Teatralny, aż na Pragę, mogą poznać historię żydowskiej Warszawy od momentu osiedlenia się w mieście Żydów. Poznają również losy warszawskich Żydów podczas drugiej wojny światowej.

Z kolei powojenną i całkiem współczesną historię odkrywamy z perspektywy dwunastu przewodników – w rozdziale „Nasza Warsze”. Historia zyskuje tu wymiar osobisty, a w rolę przewodników oprócz Józefa Hena, Eleonory Bergman, Seweryna Blumsztajna wraz z Bożeną Werbart wcielają się także przedstawiciele młodego pokolenia, jak Daniel Słomka czy Joanna Baczko.

 www.warsze.polin.pl

 

Wsparcie udzielone z funduszy norweskich i EOG przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię.

www.eeagrants.orgwww.norwaygrants.org 
Więcej o projekcie „Żydowskie dziedzictwo kulturowe”