Wystawy

Wydarzenia towarzyszące wystawie "Szafa grająca! Żydowskie stulecie na szelaku i winylu"

fot. Muzeum Historii Żydów Polskich
O wystawie "Szafa grająca!" Aktualności związane z wystawą "Szafa grające!" Galeria wystawy "Szafa grająca!" Kup bilet na wystawę "Szafa grająca"

Historia na gramofonowych płytach

Pod koniec XIX wieku niemiecko-żydowski imigrant w Stanach Zjednoczonych zmienił świat. Wynaleziony przez Emila Berlinera gramofon i płyta zapoczątkowały erę masowej rozrywki. W XX wieku płyty szelakowe (z naturalnej żywicy) i winylowe (z tworzywa sztucznego) stały się dźwiękowymi nośnikami kultury popularnej. W utrwalonych na nich nagraniach znalazły odzwierciedlenie wszystkie doświadczenia epoki, jej utopie i katastrofy, iluzje i nadzieje.

Żydowskie doświadczenie XX wieku również znalazło swój wyraz na płytach – począwszy od muzyki kantoralnej, która dzięki nagraniom gramofonowym zaczęła być słuchana w domowym zaciszu dla przyjemności i rozrywki, po rozmaite reinterpretacje muzyki ludowej i klezmerskiej. Od piosenek teatru jidysz robiących karierę na scenach Broadwayu po twórczość punkowych buntowników.

Historia szelakowych i winylowych płyt to również historia żydowskich wynalazców, przedsiębiorców i producentów, muzyków, kompozytorów i autorów tekstów. Ich muzyka, składająca się na brzmienie XX wieku, nie zawsze była muzyką „żydowską“ (a właściwie „żydowska” była tylko czasami). Często wynikała jednak z żydowskich doświadczeń.

Wystawa Szafa grająca! Żydowskie stulecie na szelaku i winylu prezentuje tę historię, począwszy od pierwszych gramofonów i płyt szelakowych, po „rozpłynięcie się“ się tego medium w globalnej sieci Internetu. Zapraszamy w podróż przez mniej znane aspekty kultury popularnej, której towarzyszą osobiste opowieści o płytach, które zmieniły życie wielu ludzi.

Pierwotna wersja wystawy została przygotowana przez Muzeum Żydowskie w austriackim Hohenems. Jej polską edycję wyróżnia rozbudowany wątek dotyczący polsko-żydowskich kompozytorów, wykonawców i przedsiębiorców przemysłu rozrywkowego. Zobaczymy tu również fonografy oraz gramofony z krajowych kolekcji i poznamy muzyczne wspomnienia polskich twórców kultury.

Streisand, Ramones i Fogg

Setki nagrań, wywiadów i oryginalnych płyt. Fonografy i gramofony. A także specjalnie skonstruowana szafa grająca, w której można posłuchać utworów związanych z wystawą.

Zobaczymy płyty i usłyszymy nagrania m.in. słynnego „Skrzypka na dachu” oraz tanga i fokstroty w wykonaniu orkiestry Jerzego Petersburskiego i Artura Golda. Rozbrzmiewać będą popularne filmowe przeboje autorstwa Henryka Warsa, w wykonaniu takich gwiazd jak Zula Pogorzelska, czy Mieczysław Fogg.

Na wystawie nie zabraknie utworów Neila Sedaki, Boba Dylana czy The Ramones. Będzie też nowojorski jazz, polski bigbit w wykonaniu Śliwek i Następców Tronów, nowoczesne interpretacje muzyki klezmerskiej The Klezmatics czy Kroke i niesamowita Barbara Streisand!

Spacery z muzykiem

Znakomici polscy muzycy oprowadzają po wystawie opowiadając o swych ulubionych nagraniach, własnych kolekcjach płyt i inspiracjach. W drugiej części wieczoru spotkają się z publicznością ilustrując swoją opowieści muzyką na żywo..

  • 9 lutego – Jarosław Bester,
  • 9 marca – Ola Bilińska (spacer z audiodeskrypcją),
  • 13 kwietnia – Karolina Cicha,
  • 11 maja – Mikołaj Trzaska,

godz. 18:00, wstęp wolny, ZAREZERWUJ MIEJSCE >>

Śladami żydowskiej muzyki - indywidualny spacer dla dorosłych

Muzyka wywodząca się z żydowskich obrzędów religijnych z czasem rozbrzmiewała także w karczmach, na weselach i innych uroczystościach, także chrześcijańskich. Przeniosła się do sal koncertowych i została utrwalona na płytach. O tym wszystkim dowiecie się zwiedzając część wystawy stałej Muzeum Polin i wystawę czasową.

26 lutego, 26 marca, 23 kwietnia, godz. 12.00, bilety: 12 zł normalny, 8 zł ulgowy, KUP BILET >>

Szafa gra! - spacer po wystawie dla dzieci w wieku 4-10 lat z opiekunami

Wspólnie dowiemy się jak kiedyś nagrywano i słuchano muzyki, co to jest szelak i winyl oraz kto wymyślił gramofon. Zapoznamy się z niezwykłymi postaciami żydowskich muzyków i kompozytorów. Posłuchamy muzyki kantoralnej, folkowej, musicali, a nawet punk-rocka.

26 lutego, godz.14:30 i 28 maja, godz. 13.30 (zwiedzanie z tłumaczeniem na PJM), wstęp w cenie biletu na wystawę, ZAREZERWUJ MIEJSCE >>

"Rebeka tańczy tango" – niedziela z muzyką międzywojnia

Cały dzień - 26 lutego - spędzamy wspólnie na wystawie oraz na wydarzeniach towarzyszących:

Z historii dźwięku - warsztaty dla dzieci w wieku 4-10 lat z opiekunami

Zabierzemy was w muzyczną podróż w czasie : zobaczymy, jak nagrywa się muzykę na płytę winylową i odwiedzimy najstarszą wytwórnię płytową w Polsce. Będzemy słuchać i badać różne gatunki muzyczne, a nawet nagramy własny teledysk do przedwojennego szlagieru.

godz. 11.00-14:00, bilety: 30 zł (1 dziecko + opiekunowie), KUP BILET >>

Wokół przedwojennych szlagierów - warsztaty dla dorosłych

Podczas warsztatów dowiemy się, gdzie powstawały największe przedwojenne przeboje, poznamy ich autorów oraz wczytamy się w ich teksty. Korzystając z oryginalnego gramofonu posłuchamy szelakowych płyt. Zajęcia poprowadzi Michał Pieńkowski, specjalista od historii fonografii oraz Jarosław Wojciechowski, kolekcjoner varsavianów i polskich płyt gramofonowych.

godz. 12.00-14.00, wstęp wolny, ZAREZERWUJ MIEJSCE >>

Muzyka popularna w okresie międzywojennym: polska, żydowska, wspólna? - dyskusja

Dlaczego wśród twórców fonografii i branży rozrywkowej międzywojennej w Polsce było tak wielu Żydów? Jak bardzo „żydowski” był polski kabaret? Co łączyło polską i żydowską masową kulturę? Słuchając dawnych szlagierów będą o tym dyskutować dr Mirosława Bułat – badaczka dziejów teatru żydowskiego, dr Tomasz Lerski – znawca polskiej kultury popularnej międzywojnia oraz dr Tamara Sztyma – kuratorka wystawy.

godz. 14:00, wstęp wolny

Chór Polin - koncert

W nowym projekcie muzycznym chór podejmie się interpretacji części wystawy prezentującej międzywojenną scenę muzyczną, popularne filmowe piosenki, a także międzywojenne szlagiery teatrów i kabaretów żydowskich wykonywane w jidysz.

godz. 15.30, wstęp wolny

"Śpiewak jazzbandu", reż. Alan Crosland - film

Muzyczny melodramat amerykański z 1927 r. o synu kantora, który porzuca tradycję rodziców dla kariery scenicznej. Wystawiany z sukcesem na Broadwayu, został przeniesiony na ekran dzięki wytwórni braci Warner, otwierając epokę kina dźwiękowego. W roli tytułowej wystąpił Al Jolson zwany „Elvisem Presleyem epoki jazzu i bluesa”.

godz. 17.00, wstęp wolny

Królowie poskramiaczy dzikich zwierząt – muzyka z żydowskich teatrów i kabaretów międzywojnia - koncert

Muzyka przedwojennych kabaretów i teatrów muzycznych w opracowaniu i interpretacji muzyków warszawskiej sceny niezależnej. Pod wodzą klarnecisty i improwizatora Pawła Szamburskiego wystąpią m.in. Jerzy Rogiewicz, Kacper Szroeder, Radek Polakowski, Marcin Masecki, Piotr Domagalski, Karolina Cicha, Jan Młynarski i Joanna Halszka Sokołowska.

godz. 19:30, bilety: 40 zł (rzędy A-K), 30 zł (rzędy L-W), KUP BILET >>

 

13.01.2017