fot. Alicja Szulc/Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN

Muzeum na kółkach

Muzeum na kółkach to umieszczona w przeno­śnym pawilonie wystawa edukacyjna. Odwiedziła kilkadziesiąt miejscowości w całej Polsce, przybliża­jąc mieszkańcom żydowską historię kraju i ich miast, w których Żydzi często stanowili przed Zagładą znaczną część mieszkańców. Wystawa gościła rów­nież na festiwalach kulturalnych i młodzieżowych. Towarzyszył jej bogaty program edukacyjny, przy­gotowany w partnerstwie z lokalnymi koordynatora­mi projektu.

Muzeum na kółkach miało na celu populary­zację wiedzy o historii i kulturze Żydów polskich. Odwiedzało głównie miejscowości liczące do 50 tysięcy mieszkańców, często stając się w nich wydarzeniem roku. Serce wystawy Muzeum na kółkach stanowiła interaktywna, przygotowywa­na specjalnie dla każdej odwiedzanej miejsco­wości mapa, prezentująca historię żydowskiej społeczności wymordowanej w czasie Zagłady. Wizycie pawilonu wystawienniczego towarzyszył bogaty program edukacyjny. Dzięki Muzeum na kółkach młodsi mieszkańcy mogli pierwszy raz dowiedzieć się o żydowskiej historii swojego miasta, zaś starsi dzielili swoimi wspomnieniami o dawnych sąsiadach.

Umieszczona w 35-metrowym pawilonie wysta­wa poprzez nowoczesną formę miała umożliwić zwiedzającym „doświadczanie historii”. Trójwy­miarowa makieta sztetla przybliżała najważniej­sze miejsca typowego polsko-żydowskiego mia­steczka. Młodzi polscy Żydzi, których wypowiedzi przytaczano, szukali odpowiedzi na pytania, kto jest Żydem i co to znaczy być nim dzisiaj. Kalendarium porządkowało najważniejsze wydarze­nia z historii polskich Żydów, a dzięki cytatom z przedwojennych pamiętników odwiedzający do­wiedzieli się więcej o trzech językach używanych przez Żydów – polskim, jidysz i hebrajskim.

Muzeum na kółkach miało też być narzędziem wsparcia dla lokalnych aktywistów, często od lat zaangażowanych w ochronę i promocję dzie­dzictwa żydowskiego. To oni gościli wystawę i organizowali trzydniowy program działań edu­kacyjnych – spacerów, gier miejskich i wycieczek rowerowych, dyskusji, pokazów filmowych czy warsztatów towarzyszących wystawie w każdej miejscowości.

Wystawę tłumnie odwiedzały szkoły, całe rodzi­ny, młodzież i dorośli. Budziła zainteresowanie lokalną historią, ale też łączyła aktywistów za­angażowanych w ochronę dziedzictwa żydow­skiego w danej miejscowości – poznawali się i czasem podejmowali plany działań mających na celu np. próbę ocalenia niszczejącego domu mo­dlitwy z XIX wieku. Muzeum na kółkach służyło też zredukowaniu barier w dostępie do wiedzy i edukacji – odwiedzali je uczniowie i nauczyciele, dla których przyjazd do Muzeum POLIN do War­szawy był często niemożliwy.

Wsparcie udzielone z funduszy norweskich i EOG przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię

 

www.eeagrants.orgwww.norwaygrants.org 
Więcej o projekcie „Żydowskie dziedzictwo kulturowe”