Muzeum

Ustawa o IPN: oświadczenie Rady Programowej Żydowskiego Instytutu Historycznego

Żydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut HistorycznyŻydowski Instytut Historyczny
fot. Żydowski Instytut Historyczny

Oświadczenie Rady Programowej Żydowskiego Instytutu Historycznego w sprawie nowelizacji ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej.


Jako członkowie Rady Programowej Żydowskiego Instytutu Historycznego im. Emanuela Ringelbluma jesteśmy głęboko zaniepokojeni atmosferą, w której uchwalono nowelizację ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej i która wpłynęła na sposób, w jaki rozmawia się dziś na temat stosunków polsko-żydowskich.

W przestrzeni publicznej pojawiła się przerażająca liczba wypowiedzi o charakterze antysemickim (np. oświadczenie Zarządu Głównego Młodzieży Wszechpolskiej z 6 lutego br.), jak również niewybredne ataki m.in. na dyrekcję Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau i Państwowego Muzeum na Majdanku, a nawet samego Prezydenta RP (demonstracja Młodzieży Wszechpolskiej i ONR pod Pałacem Prezydenckim, na której wzywano "zdejmij jarmułkę, podpisz ustawę").

W mediach społecznościowych wylewa się gwałtowna fala nienawiści pod adresem Żydów, oskarżanych o szkodzenie państwu polskiemu na każdy możliwy sposób. Wszystko to dzieje się w przededniu pięćdziesiątej rocznicy haniebnych wydarzeń marcowych, które w 1968 roku ugruntowały w świecie opinię o PRL jako o państwie antysemickim.

Przez ponad 25 lat w Polsce imponująco rozwinęły się studia judaistyczne, szczególnie na uniwersytetach w Krakowie, Warszawie, Wrocławiu i Lublinie, oraz w ośrodkach prowadzących wyspecjalizowane badania nad historią i kulturą polskich Żydów, takich jak Żydowski Instytut Historyczny, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN czy Centrum Badań nad Zagładą IFiS PAN.

Wiemy z własnego doświadczenia, że ten rozwój był odbierany na całym świecie jako dowód dojrzałego, mądrego podejścia polskiego środowiska naukowego do trudnych kart polsko-żydowskiej historii i wielokrotnie stawiany za przykład. Obawiamy się, że obecna atmosfera nie przyczyni się do wzrostu prestiżu nauki polskiej, a raczej wręcz przeciwnie – sprawi, że głos naukowców polskich zacznie być traktowany w najlepszym razie nieufnie, w najgorszym zaś – przestanie być uwzględniany w ogóle.

Jesteśmy zwolennikami prowadzenia rzetelnych i wszechstronnych badań naukowych w dziedzinie stosunków polsko-żydowskich, badań, które nie pomijają żadnego z trudnych i bolesnych aspektów przeszłości. Zdajemy sobie również sprawę z asymetryczności reakcji niektórych środowisk w Izraelu na nowelizację ustawy, ale gniew i licytowanie się na nieszczęścia nie wydają nam się godne ludzi dojrzałych.

Rada Programowa ŻIH

(Oświadczenie nie zostało przyjęte w całości jednomyślnie)

źródło: ŻIH

13.02.2018