• poniedziałek, 13 maja, godz. 17.00, Sala Pomnikowa, wstęp wolny

Niedawno w Polsce ukazały się aż trzy obszerne antologie polskich przekładów literatury jidysz. Zapraszamy na dyskusję z udziałem redaktorów i tłumaczy.

Spotkanie poprowadzi Monika Adamczyk-Garbowska.

Sztetl, szund, bunt i Palestyna. Twórczość literacka Żydów w Łodzi 1900–1939, red. Dariusz Dekiert, Ewa Wiatr i Krystyna Radziszewska, Łódź 2017

Czas pomiędzy Rewolucją 1905 r. a Zagładą był w Łodzi okresem intensywnego rozwoju żydowskiej twórczości literackiej oraz życia społecznego. Jego wyrazem są setki publikacji książkowych, gazety codzienne oraz niezwykle liczne czasopisma literackie – efemerydy, których ukazało się jedynie kilka numerów w niskim nakładzie. Prezentowane w antologii teksty są przykładem zjawisk zachodzących w twórczości literackiej Żydów w tamtej epoce, stanowiąc odbicie przemian społecznych i kulturowych, trendów, fascynacji i lęków cechujących młode żydowskie pokolenie zamieszkujące nowoczesną metropolię przemysłową.

Nowe życie? Antologia literatury jidysz w powojennej Łodzi, 1945-1949, red. Magdalena Ruta przy współpracy Krystyny Radziszewskiej i Ewy Wiatr, Łódź 2018

W prezentowanej antologii przedstawiony został wybór nieznanych polskim czytelnikom tekstów literatury jidysz, które były publikowane w jidyszowym obiegu literackim w ciągu pierwszych pięciu powojennych lat w Łodzi. Utwory literackie lub ich fragmenty zostały tak dobrane, aby zapoznać odbiorców z najważniejszymi uwarunkowaniami (natury politycznej społecznej, egzystencjalnej, psychologicznej i itp.), które determinowały życie ludzi cudem ocalałych z Zagłady, wpływając na doświadczane dylematy i podejmowane decyzje. Tom podzielono na pięć części, które mówią o: roli literatury jidysz i misji odrodzenia kultury; zaświadczaniu o losie Żydów podczas wojny i Zagłady; trudnych relacje polsko-żydowskie tuż przed wojną i w czasie samej Zagłady; możliwości odbudowy życia na ruinach żydowskiego świata; reakcji na próbę podporządkowania literatury polityce.

Moja dzika koza. Antologia poetek jidysz, red. Joanna Lisek, Bella Szwarcman-Czarnota i Karolina Szymaniak, Kraków-Budapeszt-Syrakuzy 2019

Prezentowana książka to efekt ponad dziesięciu lat pracy trzech tłumaczek literatury jidysz: Joanny Lisek, Belli Szwarcman-Czarnoty i Karoliny Szymaniak. Zawiera ona ponad 270 tekstów powstałych od XVI do XXI w. i składa się z 16 działów ułożonych tematycznie. Całość poprzedzona została wstępem, zaopatrzona w słowniczek, biografie autorek i tłumaczek. Książka została wydana z ilustracjami Aleksandry Czudżak. Na polskim rynku wydawniczym to pierwsza tak obszerna prezentacja poezji jidysz, łącząca ze sobą teksty przednowoczesne, nowoczesne i współczesne.  Jak napisała w swojej recenzji dr hab. Agnieszka Gajewska: „Nie sposób przecenić prezentowanego zbioru utworów – zarówno pod względem objętości, jak i wysokiego poziomu przekładów. Antologia ta ma szansę na stałe wpisać się w analizy historyczno­literackie oraz znacząco wpłynąć na przesunięcie zainteresowań badawczych w polskojęzycznej krytyce feministycznej".

Redaktorzy:

• Dariusz Dekiert – hebraista, jidyszysta, tłumacz przysięgły języka hebrajskiego
• Joanna Lisek – literaturoznawczyni, tłumaczka z języka jidysz, pracuje w Katedrze Judaistyki im. T. Taubego
• Krystyna Radziszewska – germanistka, profesor w Katedrze Literatury i Kultury Niemiec, Austrii i Szwajcarii UŁ
• Magdalena Ruta – literaturoznawczyni, tłumaczka z języka jidysz, adiunkt w Instytucie Judaistyki UJ
• Bella Szwarcman-Czarnota – filozofka, tłumaczka z francuskiego, jidysz i rosyjskiego, redaktorka i felietonistka czasopisma "Midrasz"
• Karolina Szymaniak - literaturoznawczyni, tłumaczka z języka jidysz, pracuje w Katedrze Judaistyki im. T. Taubego oraz w Żydowskim Instytucie Historycznym im. E. Ringelbluma
• Ewa Wiatr – historyczka, adiunkt w Centrum Badań Żydowskich Instytutu Historii UŁ