Nauka

03.06.2013 18:00

Wykład prof. Zimbardo

fot. materiały prasowe

Philip Zimbardo jest uznawany za „głos i twarz współczesnej psychologii”. Swoją popularność zawdzięcza prowadzeniu serii odcinków programu o wysokiej oglądalności w PBS-TV pt.: „Odkrywanie psychologii” (“Discovering Psychology”), jak również wystąpieniom w mediach, świetnie sprzedającym się książkom z dziedziny psychologii oraz badaniom, które przeszły do historii pod nazwą „Stanfordzkiego eksperymentu więziennego".

Obecne zainteresowania profesora Zimbardo skupiają się na dziedzinie eksperymentalnej psychologii społecznej. Jego pasją jest w tej chwili Projekt Heroicznej Wyobraźni, w ramach którego prowadzone są badania nad psychologią bohaterstwa zwyczajnego (codziennego). Podczas wykładu, który profesor Zimbardo przygotował specjalnie dla Muzeum Historii Żydów Polskich, kwestia ta rozpatrywana będzie na przykładzie powstania w getcie warszawskim.

Wstęp wolny, obowiązuje rezerwacja miejsc: (+48) 22 471 0301, rezerwacje@jewishmuseum.org.pl

Streszczenie wykładu prof. Zimbardo:

„Moje wystąpienie będzie się składać z trzech części.

W części pierwszej omówię pokrótce historię relacji pomiędzy Polską i Stanami Zjednoczonymi, począwszy od wojny o niepodległość w 1776 roku, której bohaterami zostali dwaj polscy generałowie, Pułaski i Kościuszko, o czym jeszcze jako dziecko uczyłem się w szkole podczas lekcji historii. Od tamtej pory USA i Polskę łączyły ożywione stosunki; obecnie w całych Stanach Zjednoczonych mieszka blisko 10 milionów Amerykanów polskiego pochodzenia, a ich wkład w rozwój edukacji, wiedzy, kultury, polityki i biznesu jest niepośledni. Z drugiej strony Stany Zjednoczone cały czas pozostają jednym z najważniejszych sojuszników Polski, wspierając polską demokrację, która narodziła się po latach cierpień spowodowanych przez nazizm i stalinizm.

W drugiej części będę analizował na różne sposoby psychologiczne aspekty zła. Zajmę się nie tylko ludzką niegodziwością i złymi skłonnościami, ale także kwestią sytuacji niosących permanentne i potężne zło, wykreowanych przez naznaczone złem ustroje. Skupię się oczywiście na tej kondensacji zła, jaką był Holokaust, zwłaszcza w doświadczeniu polskich Żydów. Zadamy sobie pytanie, jak mogło do tego dojść, w jaki sposób w normalnych ludziach może przejawić się „banalność zła”. Przyjrzymy się przy tym nie tylko nazistowskiej machinie śmierci, ale także zwykłym mieszkańcom Polski i całej Europy, którzy w pewnym sensie byli za to współodpowiedzialni. Przy okazji będę musiał powiedzieć coś o ciemnej stronie życia w Stanach Zjednoczonych, gdzie przez 100 lat nierzadko zdarzało się, iż biali obywatele linczowali lub palili żywcem czarnoskórych,  Murzynów, pod zarzutem domniemanych przestępstw popełnionych przez nich na białych kobietach. Jak to możliwe? Jako psycholog zajmujący się eksperymentalną psychologią społeczną opowiem o dwóch pracowniach badawczych na uniwersytetach Yale i Stanforda, gdzie próbowaliśmy zrozumieć istotę zła, kreując je na rozmaite sposoby.

W końcu, w części trzeciej, poszukamy najlepszych cech ludzkiej natury, by przekonać się, jak heroicznie może zachować się człowiek w obliczu różnego rodzaju wyzwań. Powrócimy do lekcji, jakiej udzielili nam odważni młodzi mężczyźni i kobiety, którzy 70 lat temu w warszawskim getcie podnieśli bunt przeciwko nazistom. Będę też chciał zaprezentować nowe spojrzenie na to, co znaczy być bohaterem codziennego dnia i jak możemy nakłonić ludzi, by rozwijali odwagę moralną i współczucie, które pomogą im wstać, otwarcie wystąpić i podjąć heroiczne działania przeciwko niesprawiedliwości, niemoralności, korupcji, oszustwom, zastraszaniu i wszelkiego rodzaju złu. Mam nadzieję, że zdołam przedstawić w Polsce mój nowy Projekt Heroicznej Wyobraźni i sprawić, by został zaadaptowany w szkołach i ośrodkach młodzieżowych”.

 

Wykład zorganizowany dzięki wsparciu Stowarzyszenia Żydowski Instytut Historyczny w Polsce

 

Logo Stowarzyszenia Żydowski Instytut Historyczny w Polsce

 

13.05.2013