Aviva Blum tworzy obrazy i grafiki w Jerozolimie, Wojciech Cieśniewski maluje obrazy w Warszawie. Choć dzieli ich dystans przestrzenny oraz różnica pokoleniowa, połączył ich niezwykły zbieg okoliczności, dzięki któremu możliwa stała się obecna wystawa. Opowiada ona o sile życia, jak również – o wielkiej mocy sztuki.
Copyrights
Aviva Blum. Fot. J. Twardowski
Copyrights
Wojciech Cieśniewski w swojej pracowni. Fot. J. Twardowski
Copyrights
Aviva Blum, Bez tytułu, olej na płótnie, 2012
Copyrights
fot. J. Twardowski
Copyrights
"Ucieczka z ciemności". Fot. J. Twardowski
Copyrights
"Kocham Cię, mój Synu". Fot. J. Twardowski
Copyrights
"Ita żyje". Fot. J. Twardowski
- 2 maja – 13 czerwca 2024 roku
- Lokalizacja: Galeria Hotelu President, Jerozolima
- Kurator: Tama Krudo Weiss
Wystawa "Life, After All" otwiera się 2 maja Jerozolimie. Na ekspozycji prezentowane są prace izraelskiej malarki Avivy Blum i polskiego malarza Wojciecha Cieśniewskiego. Wystawa, której kuratorem jest Tama Krudo Weiss, stanowi trzecią odsłonę cyklu "Życie mimo wszystko" po udanym debiucie w Polsce latem ubiegłego roku i w Otwocku 2022 roku.
Wojciech Cieśniewski prezentuje nowe obrazy, które powstały po tragicznych wydarzeniach z 7 października: "Kocham Cię, mój synu" i "Ucieczka z ciemności". Dodatkowo pokazany zostanie obraz Alexa Dancyga. Alex Dancyg, urodzony w Warszawie, jest szanowanym historykiem kultury polskiej i założycielem podróży z Izraela do Polski. Alex został porwany ze swojego domu w Nir Oz 7 października i przewieziony do Strefy Gazy. Wojciech Cieśniewski w swoich pracach zainspirował się historią Alexa, która poruszyła także polskie kręgi kulturalne.
Aviva Blum tworzy obrazy i grafiki w Jerozolimie, a Wojciech Cieśniewski w Warszawie. Oddzieleni tak fizyczną odległością i dystansem wynikającym z przynależności do różnych pokoleń zostali połączeni niezwykłym zbiegiem okoliczności. Umożliwił on powstanie obecnej wystawy. Drogi tych dwóch artystów przecięły się 2 lata temu za sprawą wystawy malarstwa Wojciecha Cieśniewskiego zorganizowanej w Otwocku w ramach obchodów 80. rocznicy zagłady otwockiego getta. Artysta pokazał obrazy z cyklu "Życie mimo wszystko", w którym wykorzystuje przedwojenne i powojenne fotografie dawnych żydowskich mieszkańców Otwocka. Jedną z prac na wystawie była "Wiosna Narodów 1948" zainspirowana zdjęciem trzech nastoletnich dziewczynek mieszkających w Domu Dziecka im. Dawida Guzika w Otwocku, domu dla ocalałych dzieci żydowskich. Jedną z nich była Aviva Blum, której matka, Luba Bielicka-Blum, była dyrektorką domu. Blum dowiedziała się o wystawie Cieśniewskiego i obrazie inspirowanym jej bezpośrednio powojennym zdjęciem z informacji o wystawie opublikowanej w Internecie. Spotkanie obu artystów zaowocowało pomysłem wspólnej wystawy.
Blum i Cieśniewski należą do różnych pokoleń. Ich twórczość pokazuje różnicę w podejściu artystycznym między świadkami Zagłady a pokoleniem powojennym. Po wojnie Aviva Blum odcięła się od przeszłości i poświęciła się studiowaniu krajobrazu swojego nowego kraju, transponując go na abstrakcyjne kompozycje kolorów i form. Cieśniewski natomiast należy do kolejnego pokolenia, które zmaga się z pamięcią, sięgając przy tym po wszelkie ocalałe tropy, ślady fizyczności – czasem uchwycone na fotografiach, czasem pozostające jedynie w aurze miejsca. W jego onirycznych obrazach przeszłość łączy się z teraźniejszość, sen z rzeczywistością. Przywołuje wydarzenia z przeszłości i podejmuje "próby" dotknięcia doświadczeń, których nie jest w stanie sobie wyobrazić ani zrozumieć.
Choć posługują się różnymi językami malarskimi – Blum bliższa jest abstrakcja, Cieśniewskiemu figuracja. Tworząc swoje pejzaże, Aviva Blum kreśli na nich swoje uczucia. Pejzaże te nie są sielankowe: czai się w nich dramat, napięcie i konflikt. Podobnie Cieśniewski, przyglądając się naturze, ludziom czy historii, poszukuje wyrazistej formy dla swoich odczuć na temat świata. W poszukiwaniu niezakłóconego przepływu emocji czasami maluje przy zgaszonym świetle, w ciemności. Jego praktyką jest wielokrotne powracanie do tego samego tematu, aby osiągnąć lepszy wyraz artystyczny.
Cieśniewskiego i Blum łączy również podobny stosunek do sztuki. Aviva Blum podkreśla, że sztuka stała się dla niej sposobem na ucieczkę od strasznych wspomnień i przestrzenią, w której mogła odnaleźć spokój i ukojenie. Cieśniewski traktuje sztukę z równą powagą, patrząc na nią nie tylko w kategoriach estetycznych, ale i etycznych. Malowanie śladów Zagłady staje się dla niego aktem moralnym, wyrażeniem niezgody na bieg wydarzeń. Choć jeden z tych malarzy ucieka od historii w naturę, a drugi desperacko wyciąga rękę, by tej historii dotknąć, zarówno Blum, jak i Cieśniewski przypisują sztuce rolę odkupieńczą. Jest ona dla nich zbawieniem i nadzieją.
Aviva Blum urodziła się w 1932 roku w Warszawie jako Wiktoria Blum. Wraz z matką i bratem udało jej się uciec z warszawskiego getta i przetrwać wojnę w ukryciu po "aryjskiej" stronie. Po wojnie, w wieku 17 lat, zdecydowała się wyemigrować do Izraela, gdzie zmieniła imię na Aviva i zamieszkała w kibucu Revadim. To właśnie tam zajęła się sztuką, studiując rysunek u Schwarzmana w Tel Awiwie i malarstwo w Avni Institute, a następnie grafikę w Bezalel Academy of Arts and Design w Jerozolimie. Jej obrazy i grafiki są najczęściej inspirowane izraelskim krajobrazem, w szczególności wzgórzami wokół Jerozolimy, gdzie ostatecznie osiadła. Krajobrazy na jej obrazach przechodzą syntezę, która przenosi je na język uproszczonych form abstrakcyjnych. Kolor ma szczególne znaczenie w jej twórczości, niezależnie od tego, czy jest stosowany w harmonii, czy w kontraście, nadając dziełu szczególny wyraz i dramatyzm.
Wojciech Cieśniewski urodził się w 1958 roku w Działdowie. Po ukończeniu matematyki na uniwersytecie w Olsztynie wyjechał do Warszawy, by studiować malarstwo na Akademii Sztuk Pięknych. Pracuje tam do dziś, od dziesięciu lat z tytułem profesora. Jego wcześniejsze prace były abstrakcyjne, później przeszedł do figuratywności, chcąc uczynić swoje obrazy mniej niejednoznacznymi i bardziej komunikatywnymi. Ostatnio zwraca się ku motywom z tragicznej historii XX wieku, wyrażając solidarność z ofiarami prześladowań i totalitaryzmu. Powtarzającym się tematem w jego twórczości jest burzliwa historia jego miejsca pochodzenia i jego własnej rodziny, rozgrywająca się w cieniu faszyzmu i powojennej rzeczywistości komunistycznej.
Organizatorzy:
- Fundacja Wojciecha Cieśniewskiego.
Patronat honorowy:
- Ambasada RP w Tel Awiwie,
- Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN,
- Muzeum Getta Warszawskiego,
- Instytut Polski w Tel Awiwie.
Partnerzy:
- Biuro Architektoniczne WXCA.
Partnerzy medialni:
- "Więź",
- Portal Żydzi Otwoccy.
